Các Quy Định Mới Nhất Về Nhập Khẩu Năm 2025 Tại Việt Nam
1. Giới thiệu
Năm 2025 là một năm có nhiều sự thay đổi lớn trong chính sách nhập khẩu của Việt Nam. Chính phủ đã ban hành các nghị định và luật sửa đổi để điều chỉnh thủ tục hải quan, thuế nhập khẩu, VAT và quản lý nguồn gốc, nhằm tăng cường minh bạch, kiểm soát gian lận thương mại và thúc đẩy phát triển công nghệ cao. Nếu bạn là doanh nghiệp hoặc cá nhân nhập khẩu hàng hóa vào Việt Nam, việc nắm rõ những quy định mới này là cực kỳ quan trọng để tránh rủi ro, chi phí phát sinh hoặc vi phạm pháp luật.
Bài viết này tóm tắt những điểm mới nổi bật về nhập khẩu năm 2025, với các quy định về: hải quan, VAT, thuế ưu đãi, kiểm soát nguồn gốc và các thủ tục mới.
2. Luật sửa đổi quan trọng: Luật Hải Quan & Luật VAT có hiệu lực từ 1/7/2025
Một trong những thay đổi lớn là sửa đổi Luật Hải quan và Luật Giá trị gia tăng (VAT). Luật sửa đổi này được Quốc hội Việt Nam thông qua trong nửa đầu năm 2025. Định nghĩa “nhập khẩu – xuất khẩu tại chỗ” (on‑the‑spot import/export, viết tắt OTS) đã được làm rõ trong Luật Hải quan. Hàng hóa theo hình thức OTS được áp dụng VAT 0% nếu đáp ứng điều kiện theo sửa đổi Luật VAT. Điều này giúp hợp pháp hóa các giao dịch OTS – tức là hàng “nhập và xuất trong nước” giữa doanh nghiệp Việt Nam và đối tác nước ngoài – nhưng vẫn chịu sự giám sát hải quan như hàng nhập khẩu thông thường.
3. Thủ tục hải quan mới – Nghị định liên quan
Để triển khai các sửa đổi về Luật Hải quan, Chính phủ Việt Nam ban hành nghị định mới vào năm 2025. Một số điểm nổi bật của nghị định:
-
Quy định mới về vị trí thông quan (customs clearance) cho các loại hàng hóa. Ví dụ, hàng bưu kiện, thư từ, gói hàng express sẽ làm thủ tục tại chi cục hải quan chuyên quản lý điểm hợp nhất bưu kiện/express.
-
Cập nhật quy trình kiểm tra, giám sát và kiểm soát hải quan phù hợp với loại hình OTS import/export.
-
Bổ sung điều kiện, hồ sơ, thời hạn đánh giá để doanh nghiệp được công nhận là AEO (Authorized Economic Operator) – người kinh doanh ưu tiên, được hưởng nhiều quyền lợi về thủ tục hải quan.
-
Quy định mới về nhập khẩu tạm thời (temporary import), tái xuất hàng đã xuất trước đó, và các cơ chế giám sát hải quan chặt chẽ hơn.
Những quy định này nhằm mục tiêu tăng cường minh bạch, giảm rủi ro gian lận và tối ưu hóa thủ tục hải quan.
4. Thay đổi về thuế nhập khẩu và ưu đãi thuế
4.1. Điều chỉnh thuế nhập khẩu ưu đãi
-
Năm 2025, thuế nhập khẩu ưu đãi (preferential import tariff) được điều chỉnh cho nhiều nhóm hàng như thịt gia cầm, hạt (nuts), ethanol, gỗ,…
-
Ví dụ: hàng hạt được điều chỉnh thuế, điều này ảnh hưởng đến chi phí nhập khẩu đối với các sản phẩm như hạt điều, hạt óc chó.
-
Danh sách ưu đãi thuế cũng mở rộng cho các mặt hàng như khí ethane với mức thuế ưu đãi 0%.
4.2. Ưu đãi thuế cho ngành khoa học – công nghệ
-
Việt Nam mở rộng chính sách miễn thuế nhập khẩu cho các hàng hóa hỗ trợ R&D, công nghệ cao.
-
Cụ thể, nguyên vật liệu, linh kiện, thiết bị nhập khẩu cho doanh nghiệp công nghệ cao, trung tâm đổi mới sáng tạo được miễn thuế nếu đáp ứng điều kiện.
-
Khi thời hạn miễn thuế hết, nếu còn tồn nguyên vật liệu chưa sử dụng, doanh nghiệp phải khai báo để nộp thuế theo quy định.
4.3. Cơ chế thuế CPTPP
-
Quy định thuế nhập khẩu ưu đãi theo cam kết CPTPP được điều chỉnh cho một số quốc gia.
-
Theo đó, thuế nhập ưu đãi sẽ thay đổi đối với các quốc gia thành viên, tạo thuận lợi hoặc thay đổi chi phí nhập khẩu tùy theo quốc gia nguồn.
5. Kiểm soát xuất xứ hàng hóa và gian lận thương mại
-
Cơ quan hải quan Việt Nam tăng cường kiểm tra xuất xứ hàng hóa để ngăn gian lận thương mại, đặc biệt trong bối cảnh OTS nhập khẩu.
-
Việc được công nhận là AEO giúp doanh nghiệp chứng minh uy tín và nguồn gốc hàng hóa tốt hơn, từ đó giảm thời gian giám sát, kiểm tra hải quan.
-
Ngoài ra, việc sử dụng OTS import/export yêu cầu khai báo giống như hàng nhập khẩu thông thường, thu hẹp “khe hở” cho các hành vi trốn thuế, chuyển tải bất hợp pháp.
6. Các thủ tục mới cần lưu ý
6.1. Khai báo hải quan
-
Các doanh nghiệp nhập khẩu cần khai báo hải quan đầy đủ, kể cả đối với hàng OTS.
-
Hồ sơ khai báo phải tuân theo quy định mới về giám sát, đánh giá doanh nghiệp nhập khẩu, đặc biệt nếu muốn được công nhận AEO.
-
Cơ quan hải quan sẽ giám sát nhập khẩu tạm thời, tái xuất và các hoạt động nhập xuất phát lại (re‑import) theo quy định chặt chẽ hơn.
6.2. Hồ sơ liên quan khai thuế VAT
-
Với OTS hàng hóa, doanh nghiệp có thể khai VAT 0% nếu đáp ứng điều kiện.
-
Tuy nhiên, Luật sửa đổi quy định rằng chỉ các khai báo đăng ký từ ngày hiệu lực trở đi mới áp dụng theo điều khoản mới; các lô hàng đã làm tờ khai trước thời điểm đó sẽ theo quy định cũ hoặc điều chuyển theo lộ trình chuyển đổi.
-
Doanh nghiệp phải theo dõi kỹ lộ trình chuyển đổi quyền lợi ưu đãi VAT và tuân thủ các quy định mới để tránh sai sót.
7. Rủi ro và cơ hội đối với doanh nghiệp nhập khẩu
Rủi ro
-
Không nắm rõ định nghĩa OTS hoặc khai sai loại hình có thể khiến doanh nghiệp mất quyền hưởng ưu đãi VAT hoặc bị kiểm tra kỹ hơn.
-
Kiểm soát xuất xứ chặt hơn khiến hàng hóa có nguồn gốc phức tạp dễ bị hải quan thẩm định kỹ, gây chậm trễ.
-
Doanh nghiệp nhỏ, chưa được AEO sẽ gặp khó khăn đáp ứng thủ tục mới, dẫn đến chi phí lưu kho, kiểm tra cao hơn.
-
Nếu nhập linh kiện công nghệ cao để hưởng ưu đãi thuế, doanh nghiệp cần lập kế hoạch rõ ràng để sử dụng đúng mục đích trước khi hết ưu đãi, tránh bị đánh thuế lại.
Cơ hội
-
Doanh nghiệp công nghệ cao, R&D sẽ được miễn thuế nhập khẩu cho linh kiện, thiết bị cao cấp – giúp giảm chi phí đầu vào đáng kể.
-
Doanh nghiệp tham gia mô hình OTS import/export hợp pháp có thể hưởng VAT 0% – giúp tối ưu chi phí tài chính.
-
Doanh nghiệp AEO được ưu tiên kiểm tra, thông quan nhanh hơn, tiết kiệm thời gian và chi phí hải quan.
-
Việc điều chỉnh thuế ưu đãi theo CPTPP tạo cơ hội nhập khẩu nguyên liệu, linh kiện từ các nước thành viên với chi phí thấp hơn nếu tận dụng được ưu đãi.
8. Kết luận & Khuyến nghị
Kết luận:
Năm 2025 đánh dấu một bước tiến lớn trong việc cải cách chính sách nhập khẩu của Việt Nam. Với việc sửa đổi Luật Hải quan, Luật VAT kết hợp cùng các nghị định mới ban hành, Chính phủ Việt Nam đang hướng tới một hệ thống kiểm soát hải quan minh bạch hơn, giảm gian lận thương mại và hỗ trợ mạnh mẽ cho ngành công nghệ cao. Những thay đổi này mở ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp nhập khẩu linh kiện công nghệ, nguyên vật liệu mới hoặc thực hiện mô hình OTS import/export.
LIÊN HỆ NGAY ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN VÀ HỖ TRỢ NHANH CHÓNG
Xem thêm:
Vận chuyển bánh tráng xoài đi Mỹ giá rẻ – Công ty Bưu vận Chuyển Phát Nhanh Quốc tế Đông Dương